Türkiye’nin dünyada en iyi tanınan yönetim danışmanlık şirketiYaşam kalitesi, yönetim kalitesi ile artar Globally recognized Turkish management consulting firmImproving quality of management improves quality of life

Sağlıkta Performans Ölçümü

Yaşam kalitesini belirleyen en önemli boyutlardan birisi sağlıktır. Bilimsel ve teknolojik gelişmeler bir taraftan insanların yaşam süresini ve yaşam kalitesini artırırken, diğer taraftan da sağlık harcamalarının çok önemli ölçüde artmasına neden oluyor. Bu konuda yapılan çalışmalar birçok ülkede önümüzdeki 40 yıl içinde sağlık harcamalarının GSMH’nın %5-7’si kadar artacağını gösteriyor. Türkiye için yapılan tahminler ise 40 yıl içinde bugünkü harcama düzeyinin yaklaşık üç misli artacağı yönünde. Ancak, önemli olan harcamaları artırmak değil, daha verimli çözümlerle sağlıklı yaşam sürelerini artırmak olmalı.

Kendi sağlığını korumak, kişilerin en önemli görevleri arasında. Ancak, birçok kişi yanlış beslenme veya yaşam alışkanlıkları nedeniyle iş işten geçmeden kendi sağlıklarıyla yeterince ilgilenmiyor. Oysa, kişinin sağlıklı olması sadece bireysel açıdan değil, toplumsal açıdan da faydalı. Bu nedenle, sağlıklı bir toplum aynı zamanda bir kamu politikası hedefi olmalı.

Ölçülmeyen performans geliştirilemez. Bu nedenle, sağlık politikalarının da izlenmesi ve sürekli olarak geliştirilmek üzere en iyilerle karşılaştırılması sağlık politikası açısından önem taşıyor. Sağlık politikalarının performansını belirlerken sadece girdileri değil, aynı zamanda çıktıları da ölçmeli ve başarıyı ödüllendirecek sistemler kurmalıyız. Örneğin, sağlıklı bir toplumun ölçüsü sadece doktor, hemşire veya yatak sayısını veya sağlık harcamalarını değil, aynı zamanda vatandaşların yaşam süreleri ve kalitesine ilişkin göstergeleri de içermelidir. Sağlık sisteminin başarısı da yatak doluluk oranları, hekim başına ameliyat sayısı gibi yönetsel göstergeler kadar yapılan müdahalelerin başarı oranı, hastaların iyileşme süreleri ve daha sonraki yaşamlarının kalitesi gibi klinik göstergeleri de içermelidir.

Elbette, çıktı ölçümlerini belirlerken tedavi gören hastanın müdahale sonrası durumuna ilişkin göstergeler, müdahale öncesi durumu ile karşılaştırılmazsa yanlış yönlendirmelere neden olabilir. Bu nedenle, hastanın sağlık sistemine giriş ve çıkışı arasındaki farkı ölçmek önemlidir. Kullanılacak göstergelerin seçiminde (i) ilgili ölçümün anlamlılığı, (ii) veri toplanabilirliği, (iii) toplanan verilerin kalitesi/güvenilirliği, ve (iv) elde edilen sonuçların etkililiği ve bilimsel kabul görmüş olması gibi krietlere dikkat edilmelidir.

Üzerinde durulması gereken bir başka husus da sadece teşhis ve tedaviye ilişkin göstergelere değil, aynı zamanda koruyucu hekimlik gibi önleyici yaklaşımlara ilişkin göstergelerin de takip edilmesinin toplumsal sağlık düzeyini geliştirmek açısından kritik öneme sahip olduğudur.

Sağlık çözümlerinin etkin ve ekonomik olabilmesi için bu konuda hizmet veren kurumların performansları hakkındaki bilgiye kolay ulaşılması fayda sağlar. Doktorların, hastanelerin performansları hakkındaki anahtar göstergelerin internet aracılığı ile paylaşıma açılması faydalı olur.

Sağlık harcamalarında karar vericilerle (doktor, hasta veya hasta yakınları), maliyeti üstlenenlerin (sigorta şirketleri, devlet) farklı olmasından kaynaklanan çıkar çatışmalarını en aza indirebilecek teşvik mekanizmalarının kurulması (örneğin, maliyetin bir kısmının hastalar yüklenmesi veya ekonomik çözümler üreten doktorların teşvik edilmesi) sağlık sistemindeki bireysel kararların daha rasyonel verilmesine ve yenilikçiliğin özendirilmesi önem taşımaktadır.

Özetle, bir ülkedeki yaşam kalitesini belirleyen en önemli alanlardan birisi olan sağlık sektörünün geliştirilebilmesi ve bu sektördeki aktörlerin doğru yönlendirilebilmesi için en temel girdilerden birisi de bilgidir. Sağlık sektörü ile ilgili bilgilerin kapsamının, güvenilirliğinin ve yayılımının doğru bir şekilde sağlanması, sağlıklı bir toplum için atılacak en önemli adımlardan birisidir.